Salbutamol (inhalatie)
Salbutamol (inhalatie) hoort bij de groep bèta2-sympathicomimetica. Salbutamol opent uw luchtwegen. Hierdoor wordt u minder benauwd.
De GIB-registratie die voor deze pagina is geraadpleegd, betreft Ventolin 100 Inhalator CFK-vrij, aerosol, suspensie 100 microgram/dosis, registratienummer RVG 21440. De pagina van de Geneesmiddeleninformatiebank van het CBG vermeldt “GOEDGEKEURD” met de toelichting “Dit geneesmiddel is goedgekeurd voor gebruik bij de hier vermelde indicatie.” en “Verkrijgbaarheid: Uitsluitend recept”, als “Datum verstrekking handelsvergunning: 14 januari 1998”, en als handelsvergunninghouder “GlaxoSmithKline B.V.” met adres “Van Asch van Wijckstraat 55H” te “3811 LP AMERSFOORT”. De registratie noemt als werkzame stof “SALBUTAMOLSULFAAT 120,5 µg/dosis SAMENSTELLING overeenkomend met SALBUTAMOL 100 µg/dosis” en als ATC-code “R03AC02 - Salbutamol”; de farmaceutische vorm is “Aërosol, suspensie” voor toediening “Inhalatie”. In rubriek 1 van de bijbehorende bijsluiter staat: “Ventolin 100 Inhalator bevat als werkzame stof salbutamol. Salbutamol behoort tot een groep van medicijnen die kortwerkende luchtwegverwijders worden genoemd (effect duurt ongeveer 4 - 6 uur).” De bijbehorende SmPC-tekst is voor het laatst gedeeltelijk gewijzigd volgens “Laatste gedeeltelijke wijziging betreft rubriek 4.4: 27 oktober 2025”. Ventolin 100 Inhalator is het geneesmiddel waarop deze GIB-registratie betrekking heeft; deze pagina beschrijft dat geneesmiddel zoals gedocumenteerd op de geciteerde GIB-pagina, en gaat over salbutamol als inhalatie, niet over de tablet of het drank. Op apotheek.nl staat dat salbutamol “sinds 1968 internationaal op de markt” is.
Toepassingen en werking op deze pagina zijn ontleend aan de preparaattekst van Zorginstituut Nederland (Farmacotherapeutisch Kompas, consultversie 18-05-2026) en aan de publieksinformatie van apotheek.nl (uitgave van de KNMP, laatst bijgewerkt op 23-01-2024); de identiteitsgegevens hierboven komen uit de GIB-registratie van Ventolin 100 Inhalator die op deze pagina als hoofdbron is geciteerd. De lijst met toepassingen volgt de rubriek Indicaties van de preparaattekst woordelijk, inclusief de twee subkoppen naar toedieningsvorm (“Dosisaerosol of inhalatiepoeder” en “Vernevelvloeistof”). De rubriek Advies — over de ICS-basisbehandeling bij astma, de grens van ‘zo nodig’-gebruik van een kortwerkend β2-sympathicomimeticum en het stapplan bij een longaanval — en de rubriek Doseringen zijn buiten deze pagina gelaten. Raadpleeg voor dosering altijd de bijsluiter en het voorschrift van de eigen behandelaar. Deze pagina is informatie, geen medisch advies.
Deze pagina beschrijft de werking en de goedgekeurde toepassingen; ze is geen vervanging van rubriek 4 (Waarschuwingen en voorzorgen) en de bijsluiter. Overleg vóór wijziging of stopzetting met uw arts of apotheker.
Hoe het werkt
Legt uit wat het middel in het lichaam doet; niet over dosering, bijwerkingen of veiligheid.
Een analogie
Bij astma verkrampen de spieren van de luchtwegen en bij COPD zijn de luchtwegen blijvend vernauwd. Salbutamol ontspant die spieren weer: de luchtwegen gaan open, zodat u weer makkelijker kunt ademen. Het middel neemt de gevoeligheid voor prikkels niet weg — daar zijn andere medicijnen voor.
In eenvoudige termen
Salbutamol is een luchtwegverwijder. Artsen schrijven het voor bij astma en bij COPD (chronische obstructieve longziekte). Salbutamol heft binnen 5 minuten de verkramping in de luchtwegen op, zodat u weer makkelijker kunt ademen. De werking houdt ongeveer 4 tot 6 uur aan. Daarom wordt dit medicijn een snelwerkende luchtwegverwijder genoemd.
In de diepte
Het Farmacotherapeutisch Kompas (rubriek Eigenschappen) noemt salbutamol een bèta-sympathicomimeticum met selectieve werking op de β 2 -adrenerge receptoren; bij hoge doses neemt de selectiviteit af en grijpt het ook aan op β1-receptoren. De werking loopt via cAMP: “Stimulatie van de β 2 -receptoren leidt tot vorming van cyclisch AMP (cAMP) en proteïnekinase A (PKA). Dit leidt in de longen tot relaxatie van de bronchiale gladde spiercellen en daardoor bronchusverwijding.” De rubriek geeft ook de tijden: “Werking: binnen 5 min na inhalatie. Werkingsduur: 4–6 uur, bij profylaxe inspanningsastma ca. 2 uur.” De kinetische gegevens aldaar: T max 30–90 min. T 1/2el 4–6 uur. De longdepositie is 10–20% voor aerosol, inhalatiepoeder “Cyclocaps” of “Diskus” en vernevelvloeistof, en 20–47% voor inhalatiepoeder “Novolizer”. apotheek.nl zegt in publiekstaal hetzelfde: “Salbutamol heft binnen 5 minuten de verkramping in de luchtwegen op” en “De werking houdt ongeveer 4 tot 6 uur aan”.
Bekijk het in beweging
Schematische animatie van het mechanisme — vereenvoudigd voor de duidelijkheid, niet op schaal.
Hoe bèta-2-mimetica de luchtwegen verwijden
- Rond de luchtwegen zitten spieren; via de bèta-2-receptoren kunnen die ontspannen.
- Het geneesmiddel bootst het adrenaline-signaal van het lichaam na en zet die receptoren aan.
- De spieren rond de luchtwegen ontspannen en de luchtwegen gaan open.
- Zo kunt u weer makkelijker ademen.
Doelwit: β2-adrenerge receptoren van de bronchiale gladde spiercellen
β-sympathicomimeticum met selectieve werking op de β 2 -adrenerge receptoren. Stimulatie van de β 2 -receptoren leidt tot vorming van cyclisch AMP (cAMP) en proteïnekinase A (PKA). Dit leidt in de longen tot relaxatie van de bronchiale gladde spiercellen en daardoor bronchusverwijding.
Goedgekeurde toepassingen
Goedgekeurde toepassingen verschillen per land en veranderen in de tijd. Volg altijd de lokale productinformatie.
Goedgekeurde toepassingen in Netherlands
Zorginstituut Nederland (Farmacotherapeutisch Kompas)- Dosisaerosol of inhalatiepoeder
- Reversibele luchtwegobstructie bij astma en COPD;
- Ernstige longaanval bij astma of COPD;
- Profylaxe van inspannings- en allergeen-geïnduceerd astma.
- Vernevelvloeistof
- Status asthmaticus en andere vormen van ernstige bronchospasmen, waarvoor intermitterende positieve drukbeademing nodig is, zoals acute longaanvallen, chronische bronchitis, ernstige astma bronchiale en bronchiëctasie.
Officiële bronnen
De uitspraken op deze pagina zijn herleidbaar naar deze documenten.
- Geneesmiddeleninformatiebank: handelsvergunning RVG 21440 — Ventolin 100 Inhalator CFK-vrij, aerosol, suspensie 100 microgram/dosis (College ter Beoordeling van Geneesmiddelen)
College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG-MEB)
- Farmacotherapeutisch Kompas: preparaattekst salbutamol (inhalatie) (Zorginstituut Nederland)
Zorginstituut Nederland
Deze pagina legt uit hoe een geneesmiddel werkt – dat vervangt de bijsluiter niet. Wat voor jouw situatie geldt, staat in die bijsluiter; vraag het gerust aan je apotheker.
MedUnfold biedt educatieve content en is geen medisch advies. Volg altijd de lokale productinformatie en je zorgverlener.