Triamcinolonacetonide (systemisch)
Triamcinolonacetonide is een corticosteroïd (bijnierschorshormoon) dat ontstekingen en overgevoeligheidsreacties remt. Het wordt gebruikt bij ernstige ontstekingen, zoals luchtwegontstekingen, reumatische aandoeningen en ontstekingen van de huid of de darmen, en bij uiteenlopende andere aandoeningen. Het middel is uitsluitend op recept verkrijgbaar.
Triamcinolonacetonide is een bijnierschorshormoon (corticosteroïd) dat ontstekingen en overgevoeligheidsreacties remt; het wordt toegepast bij ernstige ontstekingen, zoals luchtwegontstekingen, reumatische aandoeningen en ontstekingen van de huid of de darmen. Het ankerproduct van deze pagina is een suspensie voor injectie die door de arts in een gewricht, de slijmbeurs of de peesschede kan worden gespoten; uitsluitend verkrijgbaar op recept. Na gebruik langer dan een paar maanden moet langzaam worden afgebouwd, en tijdens een zwangerschap wordt het afgeraden het te gebruiken. Deze pagina is informatie, geen medisch advies; de dosering staat op het eigen recept en in de bijsluiter.
De officiële productinformatie over triamcinolonacetonide in Nederland staat in de Geneesmiddeleninformatiebank van het CBG. Deze pagina is verankerd aan de productpagina van het merkproduct “Kenacort-A 10, suspensie voor injectie 10 mg/ml”, met registratienummer “RVG 01591” en “Handelsvergunninghouder: Bristol-Myers Squibb B.V.” aan het adres “Orteliuslaan 1000” te “3528 BD UTRECHT”. De werkzame stof wordt daar gegeven als “TRIAMCINOLONACETONIDE 10 mg/ml”, met “ATC: H02AB08 - Triamcinolone” en “Farmaceutische vorm: Suspensie voor injectie”. De status van het product is “GOEDGEKEURD”, met de toelichting “Dit geneesmiddel is goedgekeurd voor gebruik bij de hier vermelde indicatie.” en de verkrijgbaarheid “Verkrijgbaarheid: Uitsluitend recept”. In de patiëntinformatie op dezelfde pagina staat: “Triamcinolonacetonide behoort tot de groep van corticosteroïden” en “Kenacort-A 10 kan in een gewricht, in de slijmbeurs of in de peesschede worden gespoten.”
De lijst met toepassingen volgt de rubriek Indicaties van de preparaattekst triamcinolonacetonide (systemisch) in het Farmacotherapeutisch Kompas (Zorginstituut Nederland) woordelijk, in twaalf regels — van “Reumatologische aandoeningen” tot en met de “Lokale behandeling:”-regel — en die rubriek bevat geen apart gemarkeerde offlabel-regels. De kop van de preparaattekst luidt “Geneesmiddel corticosteroïden, systemisch H02AB08” en de groepsbepaling aldaar “triamcinolonacetonide (systemisch) hoort bij de groep corticosteroïden, systemisch”. De rubrieken Advies en Doseringen zijn niet overgenomen. De omschrijving van de werking op deze pagina komt van dezelfde preparaattekst, rubriek Eigenschappen: “Synthetisch glucocorticoïd met zeer geringe mineralocorticoïde eigenschappen. Heeft sterke aspecifieke anti–inflammatoire effecten. Het onderliggende werkingsmechanisme bij diverse aandoeningen is niet volledig bekend.”
De publieksinformatie van apotheek.nl (KNMP), voor deze injectievorm, beschrijft dezelfde richting: “Triamcinolonacetonide is een bijnierschorshormoon (corticosteroïd). Het remt ontstekingen en overgevoeligheidsreacties.” en als toepassing “Bij ernstige ontstekingen, zoals luchtwegontstekingen, reumatische aandoeningen en ontstekingen van de huid of de darmen.” Over het effect daar: “Het werkt binnen een paar dagen.” en als waarschuwingen: “Dan moet u langzaam afbouwen, zodat uw lichaam het bijnierschorshormoon weer zelf kan gaan maken.” en “Niet gebruiken als u zwanger bent.” Beide aanvullende informatievlakken worden hier alleen voor de richting van de werking, het gebruik en de geneesmiddelgroep gebruikt — merk-, vergunnings- en fabrieksgegevens komen uitsluitend uit de hierboven geciteerde CBG-productpagina. Raadpleeg voor dosering altijd de bijsluiter en het voorschrift van de eigen behandelaar.
Deze pagina beschrijft de werking en de goedgekeurde toepassingen; ze is geen vervanging van rubriek 4 (Waarschuwingen en voorzorgen) en de bijsluiter. Overleg vóór wijziging of stopzetting met uw arts of apotheker en meld vermoede bijwerkingen bij het Bijwerkingencentrum Lareb.
Hoe het werkt
Legt uit wat het middel in het lichaam doet; niet over dosering, bijwerkingen of veiligheid.
Een analogie
Triamcinolonacetonide is een bijnierschorshormoon (corticosteroïd). Het remt ontstekingen en overgevoeligheidsreacties.
In eenvoudige termen
Triamcinolonacetonide is een bijnierschorshormoon, ook wel corticosteroïd genoemd.
In de diepte
Het Farmacotherapeutisch Kompas (rubriek Eigenschappen) formuleert: “Synthetisch glucocorticoïd met zeer geringe mineralocorticoïde eigenschappen. Heeft sterke aspecifieke anti–inflammatoire effecten. Het onderliggende werkingsmechanisme bij diverse aandoeningen is niet volledig bekend.” Over de duur van de werking staat er: “Werkingsduur (analgesie en anti-inflammatoir): intra-articulair 2–4 weken.” De groepsbepaling aldaar: “triamcinolonacetonide (systemisch) hoort bij de groep corticosteroïden, systemisch”. De kinetische gegevens van de preparaattekst: “Resorptie langzaam en compleet (i.m./lokaal).” en “T 1/2el ca. 7 dagen (i.m.), ca. 5 dagen na intra-articulaire toediening.” De GIB-productpagina geeft de werkzame stof als “TRIAMCINOLONACETONIDE 10 mg/ml” met “Farmaceutische vorm: Suspensie voor injectie”.
Bekijk het in beweging
Schematische animatie van het mechanisme — vereenvoudigd voor de duidelijkheid, niet op schaal.
Een bijnierschorshormoon met sterke anti-inflammatoire effecten
- Triamcinolonacetonide is een bijnierschorshormoon ook wel corticosteroïd genoemd.
- Synthetisch glucocorticoïd met zeer geringe mineralocorticoïde eigenschappen.
- Het remt ontstekingen en overgevoeligheidsreacties.
- Het onderliggende werkingsmechanisme bij diverse aandoeningen is niet volledig bekend.
Doelwit: Glucocorticoïdreceptor
Synthetisch glucocorticoïd met zeer geringe mineralocorticoïde eigenschappen. Heeft sterke aspecifieke anti–inflammatoire effecten. Het onderliggende werkingsmechanisme bij diverse aandoeningen is niet volledig bekend.
Goedgekeurde toepassingen
Goedgekeurde toepassingen verschillen per land en veranderen in de tijd. Volg altijd de lokale productinformatie.
Goedgekeurde toepassingen in Netherlands
Zorginstituut Nederland (Farmacotherapeutisch Kompas)- Reumatologische aandoeningen zoals geselecteerde gevallen of bijzondere vormen (syndroom van Felty, - Sjögren) van reumatoïde artritis, incl. juveniele reumatoïde artritis, acuut reuma, lupus erythematodes disseminatus, polyarteriitis nodosa en andere vasculitiden, arteriitis temporalis, poly- en dermatomyositis.
- Longaandoeningen zoals astma-longaanval of COPD, geselecteerde gevallen van sarcoïdose, allergische longaandoeningen (bv. eosinofiele longinfiltratie), cryptogene fibroserende alveolitis.
- Maag-darmaandoeningen zoals colitis ulcerosa en ziekte van Crohn, m.n. bij een acute aanval van de ziekte; en bepaalde vormen van hepatitis.
- Hematologische afwijkingen zoals auto-immuun hemolytische anemie en reticulo-lymfoproliferatieve aandoeningen.
- Nieraandoeningen: nefrotisch syndroom, vooral indien onderdeel van lupus erythematodes.
- Endocrinologische aandoeningen zoals congenitale bijnierschorshyperplasie, endocriene exophthalmus.
- Oncologische aandoeningen zoals lymfatische leukemieën (m.n. acute vormen), maligne lymfomen (ziekte van Hodgkin, non-Hodgkin-lymfoom), de ziekte van Kahler, gemetastaseerd mammacarcinoom, hypercalciëmie ten gevolge van skeletmetastasen of de ziekte van Kahler.
- Neurologische aandoeningen zoals acute exacerbaties van multiple sclerose, hersenoedeem ten gevolge van hersenmetastasen.
- Oogheelkundige aandoeningen zoals choroïdoretinitis, iridocyclitis, neuritis optica en pseudotumor orbitae.
- Huidaandoeningen zoals pemfigus vulgaris en parapemphigus, erytrodermie, Stevens-Johnsonsyndroom, mycosis fungoides, bulleuze dermatitis herpetiformis.
- Diversen: Als adjuvans bij heftige allergische en anafylactische reacties. Als immunosuppressivum bij orgaantransplantatie. Als adjuvans bij preventie van misselijkheid en braken bij behandeling van kanker met oncolytica met een ernstig emetogeen effect.
- Lokale behandeling: bij articulaire en peri-articulaire aandoeningen zoals synovitis bij osteoartritis, reumatoïde artritis, posttraumatische osteoartritis, bursitis, epicondylitis, tendovaginitis. Intralaesionaal bij huidaandoeningen zoals keloïd, gelokaliseerde hypertrofische, geïnfiltreerde laesies van lichen planus, psoriasis, granuloma annulare en gelichenificeerd eczeem (inclusief neurodermitis), lupus erythematodes discoides, huidafwijkingen aan de benen ten gevolge van diabetes mellitus (necrobiosis lipoidica) en alopecia areata.
Officiële bronnen
De uitspraken op deze pagina zijn herleidbaar naar deze documenten.
- Geneesmiddeleninformatiebank (CBG): productinformatie Kenacort-A 10, suspensie voor injectie 10 mg/ml (RVG 01591)
College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG)
Deze pagina legt uit hoe een geneesmiddel werkt – dat vervangt de bijsluiter niet. Wat voor jouw situatie geldt, staat in die bijsluiter; vraag het gerust aan je apotheker.
MedUnfold biedt educatieve content en is geen medisch advies. Volg altijd de lokale productinformatie en je zorgverlener.